|
Çocuğunuzda; - Konuşurken bazı harfleri unutma yada değiştirme, kelimeleri yanlış söyleme, sürekli fısıltı veya yüksek sesle konuşma, monoton bir konuşma, benzer sözcükleri karıştırma.
- Radyo, teyp ve Tv.’nin sesini çok açma, konuşmaları tekrarlatma, konuşanın yüzüne dikkatle bakma, eliyle kulağını destekleme, konuşmalarında aşırı jest, mimik kullanma, yönergeleri yanlış anlama, az gülme, okulda başarısızlık.
- Sık sık kulak ağrısı, kulak kaşınması, sık soğuk algınlığı, yürüme koşma gibi beden hareketlerinde dengesizlik.
- Uyumsuzluk, sinirlilik ve gerginlik halleri gördüğünüzde bunları işitme problemi yönünde birer işaret kabul ediniz. Böyle durumlarda çocuğu iştme yönünden değerlendirilmek üzere bir uzmana götürmeniz gerekir. İşitme Özrü İle Konuşma Gelişimi Arasındaki İlişki
İlk altı ay boyunca normal çocuk ile işitme engelli çocuk seslendirmeleri arasında önemli bir fark görülmez. 6. aydan  sonra işitme engelli çocuğun seslendirme miktarı azalır., çeşitlilik göstermez. 2 yaş civarında da bazı seslerin dışında seslendirme yapılır.
İşitme özrünün ortaya çıktığı yaş, özrün türü ve derecesi, çocuğun zihinsel kapasitesi, duygusal gelişimi, aile ve çevresi, sosyal-ekonomik-kültürel durumu, özre yaklaşım biçimleri işitme özürlü çocuğun konuşmayı öğrenmesinde etkenlerdir.
Konuşma öğrenilmeden önce oluşan orta ve ileri derece işitme kayıpları konuşma öğrenimini engeller.
Özür, konuşma öğrenildikten sonra oluşursa, genelde ortikülasyon ve ses bozukluğu şeklinde konuşma etkilenir.
İletimsel tür işitme özründe, kişinin kendi konuşması engellendiği için konuşmada pek değişiklik görülmez.
Duyu-Sinirsel tip(sensorinevral) işitme özründe ise kişi konuşmasını duyamaz ve konuşma bozulur.
Ani oluşan işitme özürleri konuşmayı fazlaca olumsuz yönde etkilerken, yavaş yavaş oluşan özür konuşmayı az etkiler. İŞİTME ÖZÜRLÜ ÇOCUKLARIN EĞİTİMİ
- İşitme kaybı ne olursa olsun her çocuk işitme eğitimine alınmalıdır.
- Eğitime mümkün olduğunca erken başlanmalıdır.
- Çalışmalara, konuşma dışındaki sesleri ayırt etme şeklinde başlanmalıdır.(Uçak sesi, kedi sesi gibi)
- Eğitim küçük çocuklarda oyun biçiminde verilmelidir.
- İşitme özürlü her çocukta işitme kalıntısı vardır ve ondan yararlanılmalıdır.
- Uygun işitme cihazı kullanılmalıdır.
- Radyo, teyp gibi yardımcı araçlardan ve çocuğun diğer duyularından yararlanılmalıdır.
- İşitme özürlü çocuk hangi yaşta eğitime alınırsa alınsın, normal çocuğun konuşma gelişimine uygun basamaklar izlenmelidir.
- Doğal koşullarda yapılan eğitim daima başarılı sonuçlar verir. Örneğin sürekli sessiz ortamlarda çalışılırsa, biraz gürültülü bir ortamda çocuk sesleri ayırt edemez.
- Çocuğun günlük yaşantısında en gerekli konuşma kalıpları öncelik öğretilmelidir.
- Dudaktan okuma çalışmaları değişik kişilerle yapılmalıdır. Ayrıca çocuk, konuşanın ağzını ve mimiklerini fark açılardan görüp anlamayı öğrenmelidir. Dudaktan okumayı başarmak zordur.
Ağız gerisinde oluşan sesleri yakalayabilmek imkansız olduğu gibi p-b-m gibi benzer görüntü veren sesleri ayırt etmekte zordur. Ayrıca ağzın hareket etme hızı ile gözün hareketi yakalama hızı arasında fark vardır.
Normal konuşmada ağız saniyede 13 ses devinimi yaparken, göz saniyede 9-10 hareketi yakalayabilir.
Hazırlayan İncilay Sultan KOCATEPE İşitme Engelliler Öğretmeni |
